به نام خداوند جان و خرد
دانشمندان، استادان، خانمها و آقایان !
اجازه د هید تا گرم ترین سپاس ها و صمیمی ترین آرزو های خویش را به شما، مسئوولان و دست اندرکاران این همایش باشکوه تقدیم نمایم.
باورمندم که گرامیداشت از شخصیت های علمی، فرهنگی و سیاسی چون مرحوم "براتعلی تاچ" تجلیل از یک شخص عادی و معمولی نیست، بلکه یادکرد آنها به مثابهء پاسداشت از افکار، اندیشه ها، شیوه ها و رفتار های ایثارگرانه و فداکارانه ای است که اعماق تاریک و پر اختناق تاریخ را روشنی بخشید و از فرورفتن مردم در تنگنا های اندیشه سوز استبداد سیاسی جلوگیری به عمل آورد. استوانه هایی که لحظه های دردناک و گردن های بیمناک را به امید رسیدن به چکاد ها و فراز های ایده آل، بی تابانه پشت سر می گذاشتند و خط سیر آیندگان را با اندیشه، قلم، ایده ها و رفتار های سیاسی شان نشانی می کردند.
استاد "برات علی تاچ" از معدود شخصیت هایی بود که دانش را با سیاست آمیخت و سمت استادی در دانشگاه را با ریاست و مدیریت در وزارت خانه ها پیوند زد و از هر دو در راه رسیدن به اهداف مبارزاتی خود بهره برد و با همراهی شخصیت های پر آوازهء ملی همچون میرغلام محمد غبار، میر محمد صدیق فرهنگ و سرور جویا و ... اساس یک حزب تجدد طلب و مشروطه خواه را به نام "حزب وطن" بنیان گذاشت، و بی پروا در راستای به وجود آوردن نهضت روشنفکری در افغانستان تلاش ورزید و تا آخر به شعار:
ترک مال و ترک جان و ترک سر ؛ در ره مشروطه اول سفر، ثابت قدم و وفادار ماند.
کوشش های فکری و سیاسی این شخصیت بزرگ و سایر همرزمانش برجسته ترین و تحول ساز ترین فراز تاریخی را در مبارزه با استبداد سیاسی و انحطاط اجتماعی و فرهنگی، شکل داد و اصلاحات و انکشافات مهمی را در عرصه های فکری و اندیشه ای به وجود آورد. تلاش هایی که بنیان مدنیت نوین و توسعه گرا را در افغانستان استبداد زده، پی ریزی نمود و مسیر جدیدی فراروی اندیشه گران، سیاستمداران و مبارزان راه آزادی و عدالت، باز نمود. گرچه این تلاش ها و کوشش های به سرانجام نرسید و در آتش بیداد و اختناق خاکستر گردید و اعضای این جنبش روشنفکری سال های طولانی عمر شان را در زندان سپری کردند، اما در دوره های بعد حرکت های روشنگرانه و ترقی خواهانهء دیگری به شکل و شمایل جدیدتر تبارز کرد و گام های امیدوار کننده ای در این راه برداشته شد.
متاسفانه چهرهء "براتعلی تاچ" و ده ها شخصیت مبارز علمی، سیاسی و فرهنگی دیگر و نیز افکار و اندیشه های تجدد طلبانه و نو گرایانهء شان، تا هنوز برای مردم ما تبیین ناشده مانده اند و این مهم بدون شک مسئوولیت همه ما و به ویژه فرهنگیان، نویسندگان و مجموع اندیشه وران دلسوز را مضاعف می سازد که با مسئوولیت پذیری و تلاش بیشتر و تبیین و ترویج ایده های آزادی خواهانه، نام و یاد این مشعل داران مبارز را زنده و ماندگار سازند و پیام انسانی شان را رسا و شکوفا نگه دارند.
والسلام
کابل- ۱۳۸۴/۱۲/۵
محمد کریم خلیلی، معاون رئیس جمهور و رهبر حزب وحدت اسلامی افغانستان
ادامه---->
